Długość ciała to ok. 30 cm, ogona – do ok. 25 cm, a masa ciała sięga ok. 600–1000 g. Samce są nieco drobniejsze od samic.

Surykatki mają smukłą sylwetkę. Wierzch ciała jest jasnopopielaty z czarnym, poprzecznym pręgowaniem. Głowa jest jasna, a uszy czarne. Ogon – czarno zakończony.

Surykatki prowadzą dzienny tryb życia. Znane są z kopania nor z rozbudowaną siecią korytarzy lub wykorzystują jako schronienie szczeliny skalne.

Tworzą grupy rodzinne liczące ok. 30 osobników z silnie rozwiniętą gamą zachowań socjalnych:

• Wykazują wiele zachowań antydrapieżniczych – od sygnałów alarmowych do czynnej, grupowej obrony przed intruzem. W czasie żerowania co najmniej 1 członek stada przyjmuje rolę strażnika – zajmuje pozycję w najwyżej położonym punkcie i obserwuje otoczenie. W razie niebezpieczeństwa wydaje dźwięki alarmowe.

• Starsze osobniki opiekują się młodymi i uczą je polowania.

• Podział obowiązków w grupie.

Okres rozrodczy u surykatek trwa cały rok. Po 11 tygodniach ciąży w miocie rodzi się zazwyczaj 2–4 młodych. Samica może wydać na świat 3 mioty rocznie.

Żyją ok. 7 lat, w warunkach ogrodu zoologicznego nawet do 12 lat.

Surykatki są wszystkożerne. Polują na owady i małe kręgowce, ale jedzą też korzenie, kłącza oraz jaja ptaków i gadów.

Kategoria LC (Least  concern) na Czerwonej Liście IUCN – gatunek najmniejszej troski. Stan populacji jest stabilny.