Ranifer fiński to największy podgatunek renifera. Samica waży średnio 100–170 kg, a samiec 150–250 kg. Wysokość w kłębie wynosi 85–130 cm.

Sierść na grzbiecie jest znacznie ciemniejsza od innych podgatunków. Na szyi, brzuchu i na dole kończyn ma jasny kolor. Włos jest pusty w środku. Ta specyficzna budowa powoduje, że sierść renifera stanowi doskonałą izolację w ekstremalnie niskich temperaturach i zwiększa wyporność, ułatwiając zwierzęciu pływanie. Dzięki szerokiemu, pokrytemu sierścią nosowi powietrze jest ogrzewane zanim trafi do płuc.

Nogi reniferów są długie i mocne. Szeroko rozstawione, płaskie racice mają ostre krawędzie. Działając jak rakiety śnieżne ułatwiają poruszanie się zimą po głębokim śniegu i śliskim lodzie. Racice zmieniają też swoją twardość w ciągu roku i latem miękną, usprawniając wędrówkę po grząskim terenie. Ich szeroki rozstaw umożliwia też reniferom szybkie pływanie. Renifery potrafią też znacznie obniżyć temperaturę w kończynach, unikając zbyt szybkiego wychłodzenia.

W przeciwieństwie od innych jeleniowatych, u reniferów poroże mają samce i samice. Ułatwia ono poruszanie się w gęstwinie. Dodatkowe łopatowate wyrostki nad czołem i pyskiem służą do odgarniania śniegu podczas poszukiwania pokarmu.

Zadziwiające zdolności mają też oczy reniferów. To jedyne ssaki, których kolor oczu zmienia się w zależności od pory roku. Jest to adaptacja do trudnych, arktycznych warunków. W lecie ich oczy są złoto-pomarańczowe i odbijają nawet 95% światła, a zimą stają się niebieskie, dzięki czemu lepiej wyłapują światło. Rejestrują też promieniowanie ultrafioletowe, które śnieg odbija, a ich ulubione porosty (np. chrobotek reniferowy) absorbują. Dla renifera pokarm bardzo odróżnia się więc od otoczenia. Dzięki temu zwierzęta widzą go z daleka w prawie zupełnych ciemnościach.

Renifery prowadzą koczowniczy tryb życia. Podczas migracji pokonują największe odległości w świecie lądowych ssaków. Rocznie mogą pokonać nawet 5000 km! Podczas wędrówek renifery fińskie tworzą stada złożone z 10–40 osobników. Poruszają się nadzwyczaj sprawnie (w marszu osiąga 7-15 km/h, prędkość maksymalna – 32 km/h). Doskonale też pływają.

Sezon rozrodczy trwa od IX do X podczas wędrówki na zimowiska. Zwierzęta są poligamiczne, a ich cykl rozrodczy jest dostosowany tak, aby młode rodziły się w czasie najkorzystniejszych warunków środowiskowych. Byki toczą zacięte walki o dominację i prawo do krycia. Dominujące samce gromadzą wokół siebie grupę samic (harem) liczącą 5 -15 osobników i kontrolują dostęp do nich. Ciąża trwa ok. 7,5 miesiąca. Samica rodzi zazwyczaj jedno młode na przełomie V i VI. Dojrzałość płciową osiągają w wieku ok. 1-3 lat w przypadku samic, ok. 6 lat w przypadku samców. Żyją do ok. 16 lat.

Renifery są roślinożerne. Należą do przeżuwaczy. Zjadają trawy, liście krzewów, byliny, mchy i porosty – zwłaszcza chrobotki. W zimie używają racic i poroży do odsłaniania mchu i korzeni roślin spod śniegu. Szczególnego znaczenia nabierają wtedy w ich diecie porosty. W razie niemożności zdobycia pożywienia wskutek zbyt grubej i twardej pokrywy śnieżnej, renifery wędrują na zadrzewione obszary, by zjadać porosty z drzew, jagody oraz grzyby. Tak elastyczne podejście do żywienia, doskonały węch oraz zdolność trawienia zamarzniętego pokarmu sprawiają, że są zdolne do przetrwania nawet w najtrudniejszych warunkach klimatycznych.

Kategoria VU (Vulnerable) na Czerwonej Liście IUCN – gatunek narażony na wyginięcie. Trend populacji jest spadkowy.

Zagrożony głównie z powodu utraty siedlisk i zmian krajobrazu – rozwój leśnictwa i przemysłu. Rozbudowa infrastruktury drogowej utrudnia też migracje.