Osły somalijskie historycznie zamieszkiwały suche sawanny, kamieniste pustynie i półpustynie północno-wschodniej Afryki, znanej jako Róg Afryki. Zasięg występowania obejmował Somalię, Etiopię, Erytreę, Dżibuti, a być może również Sudan.
Obecnie występują już tylko w bardzo nielicznych, izolowanych populacjach na pustyni Danakil w Erytrei i Etiopii.
Wysokość w kłębie to ok. 1,4 m, długość ciała sięga 2 m, a waga 275 kg.
Górna część ciała jest jasnopopielata, dolna – biała. Charakterystyczne dla tego gatunku jest czarne prążkowanie na kończynach.
Budowa ciała osłów somalijskich ułatwia im radzenie sobie w ekstremalnych warunkach życia. Posiadają wąskie, bardzo wytrzymałe kopyta, które doskonale sprawdzają się na kamienistym, twardym podłożu, umożliwiając sprawne poruszanie się po górzystym terenie. Podobnie jak u wielu innych zwierząt pustynnych, duże uszy służą nie tylko do doskonałego słyszenia (komunikacja na odległość nawet ponad 3 km), ale także pomagają w termoregulacji, oddając nadmiar ciepła z organizmu. Szaro-płowa sierść odbija promienie słoneczne, a prążki na nogach prawdopodobnie pomagają w kamuflażu lub odstraszaniu owadów.
Gatunek stadny. Aby oszczędzać energię w rzadko porośniętych terenach, żyją zazwyczaj samotnie lub w małych grupach (klacze z młodymi), co zmniejsza konkurencję o pokarm. Grupie przewodzi najbardziej doświadczona klacz. Osobniki porozumiewają się ze sobą za pomocą różnych dźwięków i mowy ciała. Zawsze pozostają czujne, mają dobrze rozwinięte zmysły węchu i słuchu.
Ciąża trwa ok. 11 m-cy, Samica rodzi 1 młode. które dojrzałość osiąga w wieku 2–3 lat.
Dożywają wieku ok. 12–14 lat.
Osioł somalijski jest wybitnie przystosowany do życia w ekstremalnie suchym i gorącym środowisku pustynnym. Jego fizjologia i zachowanie pozwalają mu przetrwać tam, gdzie większość ssaków nie dałaby sobie rady. Potrafią przeżyć bez wody przez długi czas, a gdy już znajdą jej źródło, są w stanie wypić bardzo duże ilości w krótkim czasie, szybko regenerując deficyt płynów. Ich przewód pokarmowy jest bardzo silny i przystosowany do trawienia twardej, ciernistej i niskiej jakości roślinności pustynnej, w tym kory i gałęzi. Aby uniknąć upału żerują głównie wczesnym rankiem, późnym popołudniem oraz w nocy. W ciągu dnia odpoczywają w cieniu. Dodatkowo potrafią zarządzać ciepłotą swojego ciała, zmieniając ją w zakresie do 6,5°C, aby zminimalizować utratę wody przez pocenie.
Kategoria CR (Critically endangered) na Czerwonej Liście IUCN – gatunek krytycznie zagrożony wyginięciem, wpisamy do I załącznika CITES, objęty EEP.
Liczebność dziko żyjącej populacji szacowana jest na 20-200 osobników i cały czas spada. Dane nie są dokładne ze względu na liczne konflikty zbrojne na obszarze występowania osłów.
Największym zagrożeniem są niepokoje polityczne i gospodarcze w regionie, intensywne polowania i zmiany środowiska.